Κάθαρση τού νου και όχι απλώς ηθική κάθαρση
Στην παράδοσή μας δεν γίνεται μόνον λόγος για την κάθαρση, αλλά
προσδιορίζεται και η έννοιά της, που την διαφοροποιεί από κάθε
άλλο είδος κάθαρσης, θρησκευτικής, κοινωνικής κλπ. Θα το δούμε
στις επόμενες αναλύσεις.
Κατ'
αρχάς πρέπει να εξετασθεί τι ακριβώς είναι η κάθαρση. Συνήθως,
οι άνθρωποι ομιλούν για κάθαρση της κοινωνίας, του κράτους.
Ασφαλώς πρέπει να βελτιωθούν και οι κοινωνικές συνθήκες ζωής. Η
κάθαρση, όμως, κατά την Ορθόδοξη παράδοση είναι εσωτερική.
Τού π. Ιωάννη Ρωμανίδη:
«Όλοι,
εδώ στην Ελλάδα, μιλάνε για κάθαρση και σημαίνει ότι πρέπει να
εκκαθαρίσουμε τον κρατικό μηχανισμό από τους αντιθέτους, δηλαδή
οι δεξιοί, όταν λένε κάθαρση, εννοούν ότι θα φύγουν οι
αριστεροί, όταν λένε οι αριστεροί κάθαρση του κρατικού
μηχανισμού, πρέπει να φύγουν οι δεξιοί, κ.ο.κ. Οπότε, εδώ στην
Ελλάδα, κάθαρση σημαίνει να παστρέψουμε τους εχθρούς μας,
δηλαδή.
Οι εχθροί μας, όμως, με αυτήν την έννοια, δεν είναι ο διάβολος,
δεν είναι οι λογισμοί που δεν έχουν καμιά δουλειά στην νοερά
ενέργεια, αλλά η κάθαρση εδώ γίνεται με νομοθεσία και με
αστυνομική παρακολούθηση, δηλαδή, των άλλων. Αυτή είναι η
κάθαρση όπως παρατηρείται σε ολοκληρωτικά καθεστώτα. Αλλά η
πραγματική κάθαρση δεν είναι με τους νόμους ούτε με την
παρακολούθηση του ενός και του άλλου. Η κάθαρση είναι μια
εσωτερική κάθαρση».
Στην αρχή
η κάθαρση έχει έναν ηθικό προσανατολισμό.